Jak przebiega rozwój emocjonalny dziecka?

Świat dziecięcych emocji jest bardzo złożony. W zależności od wieku i indywidualnych predyspozycji rozwój emocjonalny oraz poziom rozpoznawalności emocji jest po prostu różny. Nikt nie rozwija się zarówno w takim samym tempie, jak i nie doświadcza takich samych sytuacji oraz interakcji z innymi osobami.

Zastanawiałaś się kiedyś nad tym co tak naprawdę ma wpływ na rozwój emocjonalny Twojego dziecka? Wśród tych podstawowych czynników, wywierających istotny wpływ wymienia się dwa podstawowe. Z jednej strony czynniki biologiczne, czyli te bezpośrednio związane z genami. A z drugiej strony czynniki środowiskowe. I to właśnie ten drugi czynnik (środowiskowy) odgrywa kluczowe znaczenie w rozwoju emocjonalnym dziecka.

Dlaczego?

To właśnie na podstawie relacji z rodzicami (i rodziną), a także interakcji z innymi osobami dziecko uczy się nie tylko poszczególnych emocji takich jak np. radość lub smutek. Uczy się także rozmawiać o swoich emocjach, radzić sobie z nimi, a także odpowiednio reagować na emocje osób ze swojego otoczenia. Jednak to zaledwie część tego, ile dziecko może wynieść z codziennych kontaktów z ludźmi.

Emocje oraz ich rozpoznawalność zmienia się u dziecka wraz z jego wiekiem. Ogromny wpływ na rozwój emocjonalny dziecka ma życie rodzinne. Sytuacja i atmosfera panująca w rodzinnym domu ma duży wpływ zarówno na pojawiające się emocje, jak i rozwój emocjonalny dziecka.

ROZWÓJ EMOCJONALNY DZIECKA

Warto pamiętać o tym, że rozwój emocjonalny dziecka jest bardzo indywidualną sprawą. I choć każde dziecko rozwija się zupełnie inaczej, to można wyszczególnić trzy podstawowe etapy rozwoju emocjonalnego.

ETAP PIERWSZY

Pojawiający się okresie 5 roku życia. Jest on związany z rozumieniem publicznych aspektów emocji, rozumienia ekspresji emocji oraz zewnętrznych przyczyn pojawiania się poszczególnych emocji.

Na tym etapie dziecko jest w stanie zrozumieć związek przyczynowo – skutkowy w kontekście emocji. Np. Ania rozumie, że Zosia płacze, ponieważ Jaś zabrał jej zabawkę.

ETAP DRUGI

Pojawia się w okresie 7 roku życia. Dotyczy on bez bezpośrednio rozumienia mentalnej natury emocji oraz rozumienia związku pomiędzy emocjami, a pragnieniami i przekonaniami. To w tym okresie pojawia się świadomość różnicy pomiędzy emocjami okazywanymi, a tymi, które dziecko faktycznie odczuwa.

W tym okresie dziecko zaczyna rozumieć istotę takich pojęć jak np. sprawiedliwość lub dobro – i potrafi się ustosunkować do różnych sytuacji. Nie potrafi jeszcze teraz kontrolować swoich emocji, np. agresji.

ETAP TRZECI

Występuje w okresie pomiędzy 9, a 11 rokiem życia. To właśnie w tym momencie rozwoju, dziecko zaczyna rozumieć istotę regulacji emocji oraz ich moralne przyczyny.

W trzecim etapie rozwoju emocjonalnego dziecko zaczyna rozumieć na czym polega regulacja emocji i już w tym momencie warto zwrócić uwagę na sposoby, po jakie sięga dziecko. Ważną rzeczą jest to, czy w przypadku negatywnych emocji dziecko nie będzie ich regulowało np. jedzeniem słodyczy. Punktem odniesienia dla dziecka w kontekście regulacji emocji – są rodzice, więc wszystko w Twoich rękach.

Otoczenie dziecka wywiera ogromny wpływ na rozwój emocjonalny. To właśnie rodzice są największym źródłem wiedzy i przykładem jak reagować doświadczając konkretnych emocji; jak radzić sobie z negatywnymi emocjami oraz w jaki sposób rozmawiać o swoich emocjach.  

Interesują Cię emocje Twojego dziecka? Zajrzyj do wpisu o tym, jak reagować na dziecięce lęki.