Dlaczego zmiany rozwojowe nie zawsze pojawiają się w tym samym okresie życia?

Zazwyczaj to, jak szybko biegnie czas i w jakim tempie mijają kolejne tygodnie i miesiące widzimy obserwując rozwój dziecka. Zwracając szczególną uwagę nie tylko na zmiany fizyczne, ale także na zdobywane umiejętności.

Dlaczego zmiany rozwojowe nie pojawiają się zawsze w tym samym momencie?

W ciągu całego życia człowieka dochodzi do zmian w ludzkim organizmie, które wywierają wpływ zarówno na zachowanie, jak i funkcjonowanie w określonym okresie życia.

Stąd właśnie wzięła się psychologia rozwojowa, która udziela odpowiedzi na takie pytania jak np.: Jakie zmiany pojawiają się w poszczególnych okresach życia? Jaki jest przebieg tych zmian oraz na czym one polegają? Jak te zmiany wpływają na funkcjonowanie i zachowanie każdego z nas?

Zmiany te, nazywane zmianami rozwojowymi według psycholożki – Helen Bee – występują w trzech rodzajach: zmiany uniwersalne (określane także powszechnymi), które są charakterystyczne dla każdego i powiązane są z poszczególnymi okresami życia; zmiany wspólne, czyli odpowiednie dla osób pochodzących z konkretnej kultury; a także zmiany indywidualne, które związane są z przeżyciami osobistymi.

Każda ze zmian rozwojowych w życiu człowieka jest efektem różnych zdarzeń, które miały miejsce w życiu danej osoby. Stąd właśnie mogą brać się pewnego rodzaju odchylenia od ogólnie przyjętych norm np. w rozwoju psychoruchowym dziecka. Zdarzenia, które wywierają wpływ na zmiany rozwojowe można podzielić na trzy podstawowe grupy:

  1. Zdarzenia punktualne, które są zgodne zarówno z zegarem biologicznym, jak i społecznym.
  2. Zdarzenia niepunktualne, czyli takie jak: przyśpieszone lub opóźnione dojrzewanie (zdarzenia niepunktualne biologicznie) oraz wtedy, kiedy wymagania i oczekiwania innych osób są znacznie wyższe lub niższe względem posiadanych kompetencji (zdarzenia niepunktualne społecznie).
  3. Zdarzenia traumatyczne charakteryzujące się nieprzewidywalnością oraz nagłym pojawieniem się, do których człowiek nie jest w żaden sposób przygotowany.

To właśnie różnego rodzaju zdarzenia wywierają wpływ na pojawianie się zmian rozwojowych w życiu każdego człowieka. Dlatego tak bardzo ważne jest nieporównywanie dzieci, ponieważ każde z nich rozwija się zupełnie inaczej i w różnym tempie. Każde dziecko jest inne i posiada różne doświadczenia życiowe, które predysponują rozwój.